Μπορώ να διευθύνω μια εσθονική εταιρεία ενώ ζω στο εξωτερικό;

Ναι — μπορείτε να διευθύνετε μια εσθονική εταιρεία ενώ ζείτε στο εξωτερικό: να την ιδρύσετε ως μη κάτοικος Εσθονίας και να τη διαχειρίζεστε εξ ολοκλήρου από άλλη χώρα. Μια εσθονική ιδιωτική εταιρεία περιορισμένης ευθύνης (OÜ) δεν επιβάλλει καμία απαίτηση διαμονής στους μετόχους ή στα μέλη του διοικητικού συμβουλίου, κάθε υποβολή, από τη σύσταση έως την ετήσια έκθεση, υπογράφεται ψηφιακά, ενώ e-residents σε όλο τον κόσμο διαχειρίζονται ήδη εξ αποστάσεως τις εσθονικές επιχειρήσεις τους. Αυτός ο οδηγός για αρχάριους εξηγεί πώς λειτουργεί στην πράξη η εξ αποστάσεως διαχείριση μιας εταιρείας: τι απαιτεί το εσθονικό εταιρικό δίκαιο, τι ακριβώς προσφέρει το e-Residency, πώς να εγγράψετε μια εταιρεία στην Εσθονία από το εξωτερικό και πού τείνουν να εμφανίζονται οι πραγματικές επιπλοκές — κυρίως οι φορολογικές.

Η Εσθονία δημιούργησε το επιχειρηματικό της περιβάλλον με την παραδοχή ότι ο ιδρυτής ενδέχεται να μην επισκεφθεί ποτέ τη χώρα. Το Εμπορικό Μητρώο είναι πλήρως ηλεκτρονικό, τα έγγραφα υπογράφονται με ψηφιακή ταυτότητα και όχι σε κάποιο γραφείο, ενώ οι αποφάσεις του διοικητικού συμβουλίου είναι έγκυρες όπου κι αν βρίσκεται ο διευθυντής. Γι’ αυτό η εσθονική OÜ έχει γίνει η καθιερωμένη επιλογή για ψηφιακούς νομάδες, ελεύθερους επαγγελματίες, συμβούλους, εκπατρισμένους και επιχειρηματίες που εργάζονται ανεξάρτητα από την τοποθεσία και θέλουν μια εταιρεία στην ΕΕ χωρίς να μετακομίσουν στην ΕΕ.

Η ίδια η διαδικασία είναι απλή: η υπηρεσία μας για εγγραφή εταιρείας στην Εσθονία αναλαμβάνει από την αρχή έως το τέλος τη σύσταση για ιδρυτές που δεν είναι κάτοικοι Εσθονίας, από τη γραφειοκρατία έως την καταχωρισμένη νομική διεύθυνση και το πρόσωπο επικοινωνίας. Το υπόλοιπο άρθρο εξηγεί ποιες ακριβώς υποχρεώσεις αναλαμβάνετε.

Σχεδιασμένη για να είναι ανοικτή σε ξένους ιδρυτές

Τίποτα από αυτά δεν είναι τυχαίο. Η Εσθονία έχει τοποθετήσει συνειδητά τον εαυτό της ως χώρα ανοικτή σε ξένους επιχειρηματίες: το 2014 έγινε το πρώτο κράτος στον κόσμο που εγκαινίασε πρόγραμμα e-Residency, το οποίο δημιουργήθηκε ειδικά ώστε άνθρωποι που ζουν οπουδήποτε να μπορούν να ιδρύουν και να διαχειρίζονται διαδικτυακά μια εσθονική εταιρεία, υπό σχεδόν τους ίδιους όρους με τους κατοίκους της χώρας.

Η πολιτική αυτή αποδίδει. Περισσότεροι από 130.000 άνθρωποι από πάνω από 180 χώρες έχουν γίνει e-residents και έχουν ιδρύσει συνολικά πάνω από 37.000 εσθονικές εταιρείες. Χιλιάδες ακόμη εγγράφονται κάθε χρόνο — σήμερα περίπου μία στις πέντε νέες εταιρείες στην Εσθονία ιδρύεται από e-resident.

Δεν απαιτείται τοπικός διευθυντής ή μέτοχος που να είναι κάτοικος Εσθονίας

Στην Εσθονία δεν υπάρχει απαίτηση για τοπικό διευθυντή: τόσο οι μέτοχοι όσο και το διοικητικό συμβούλιο μιας OÜ μπορούν να αποτελούνται εξ ολοκλήρου από αλλοδαπούς υπηκόους που ζουν εκτός Εσθονίας. Δεν χρειάζεται να προσλάβετε εντολοδόχο διευθυντή, να προσθέσετε κάποιον κάτοικο Εσθονίας στο διοικητικό συμβούλιο ή να επισκεφθείτε τη χώρα σε οποιοδήποτε στάδιο λειτουργίας της εταιρείας.

Αυτό που απαιτεί ο νόμος από κάθε εσθονική εταιρεία είναι μια καταχωρισμένη διεύθυνση· οι ιδρυτές που δεν είναι κάτοικοι Εσθονίας χρησιμοποιούν συνήθως μια διεύθυνση που παρέχεται στο Τάλιν. Ένα τοπικό πρόσωπο επικοινωνίας — αδειοδοτημένος πάροχος εξουσιοδοτημένος να παραλαμβάνει την επίσημη αλληλογραφία της εταιρείας — έπαψε το 2023 να είναι υποχρεωτικό για εταιρείες των οποίων η διεύθυνση βρίσκεται στην Εσθονία, αλλά για εταιρείες που διοικούνται από το εξωτερικό εξακολουθεί να αποτελεί συνήθη πρακτική και περιλαμβάνεται κατά κανόνα στο ίδιο πακέτο με τη διεύθυνση. Και οι δύο υπηρεσίες είναι οικονομικές και καμία δεν παρέχει στον πάροχο οποιονδήποτε έλεγχο επί της επιχείρησής σας.

e-Residency: Τι είναι και τι δεν είναι

Το εσθονικό e-Residency είναι μια ψηφιακή ταυτότητα που εκδίδεται από το κράτος: μια κάρτα με μικροτσίπ, η οποία επιτρέπει σε έναν αλλοδαπό να υπογράφει έγγραφα με την ίδια νομική ισχύ που έχει μια ιδιόχειρη υπογραφή, να υποβάλλει δηλώσεις και να χρησιμοποιεί διαδικτυακά τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες της Εσθονίας. Αξίζει να διευκρινιστεί τι δεν είναι:

• Δεν είναι άδεια διαμονής, βίζα ή δικαίωμα διαμονής στην ΕΕ.
• Δεν είναι φορολογική κατοικία — η κάρτα δεν αλλάζει τίποτα ως προς το πού καταβάλλετε φόρους εσείς ή η εταιρεία σας.
• Δεν είναι υποχρεωτικό. Μια εταιρεία μπορεί επίσης να συσταθεί μέσω πληρεξουσίου, χωρίς καμία ψηφιακή ταυτότητα.

Για όποιον σκοπεύει να διαχειρίζεται εξ αποστάσεως μια εσθονική εταιρεία επί σειρά ετών, η κάρτα είναι πραγματικά χρήσιμη: αποφάσεις του διοικητικού συμβουλίου, ετήσιες εκθέσεις, μεταβιβάσεις μετοχών και συναλλαγές με τράπεζες μπορούν να υπογράφονται από φορητό υπολογιστή οπουδήποτε στον κόσμο. Οι περισσότεροι ιδρυτές που δεν είναι κάτοικοι Εσθονίας υποβάλλουν αίτηση για την απόκτησή της. Η αίτηση υποβάλλεται διαδικτυακά, η κάρτα παραλαμβάνεται από εσθονική πρεσβεία ή σημείο παραλαβής και ολόκληρη η διαδικασία περιγράφεται βήμα προς βήμα στον οδηγό μας σχετικά με το πώς να υποβάλετε αίτηση για e-Residency στην Εσθονία.

Εξ αποστάσεως εγγραφή εταιρείας: Δύο τρόποι

Υπάρχουν δύο τρόποι που πραγματοποιούνται πλήρως εξ αποστάσεως. Οι ιδρυτές που διαθέτουν κάρτα e-Residency υπογράφουν οι ίδιοι τα έγγραφα σύστασης στο e-Business Register, τη διαδικασία που καλύπτει η υπηρεσία μας για σύσταση εταιρείας με e-Residency. Οι ιδρυτές που δεν διαθέτουν την κάρτα υπογράφουν στη χώρα τους συμβολαιογραφικά επικυρωμένο πληρεξούσιο με επισημείωση της Χάγης και δικηγόροι στο Τάλιν ολοκληρώνουν τη σύσταση ενώπιον Εσθονού συμβολαιογράφου για λογαριασμό τους.

Σε κάθε περίπτωση, η εταιρεία καταχωρίζεται συνήθως στο Εμπορικό Μητρώο εντός μίας έως πέντε εργάσιμων ημερών και, μετά τη μεταρρύθμιση του 2023, μια OÜ μπορεί να ιδρυθεί με μετοχικό κεφάλαιο που ξεκινά από ένα λεπτό του ευρώ. Τα αναλυτικά βήματα, τα έγγραφα και οι τιμές για κάθε διαδικασία παρουσιάζονται στις συνδεδεμένες σελίδες υπηρεσιών.

Ετήσιες απαιτήσεις συμμόρφωσης

Η διαχείριση της εταιρείας σας από το εξωτερικό δεν περιορίζει τις υποχρεώσεις συμμόρφωσής της στην Εσθονία. Κάθε OÜ πρέπει:

• να τηρεί λογιστικά αρχεία σύμφωνα με τους εσθονικούς κανόνες λογιστικής·
• να υποβάλλει κάθε χρόνο ετήσια έκθεση στο Εμπορικό Μητρώο, ακόμη και αν η εταιρεία είναι ανενεργή·
• να υποβάλλει μηνιαίες φορολογικές δηλώσεις εάν είναι εγγεγραμμένη στο καθεστώς VAT ή καταβάλλει μισθούς·
• να διατηρεί ανά πάσα στιγμή την καταχωρισμένη διεύθυνσή της (και το πρόσωπο επικοινωνίας, όπου χρησιμοποιείται).

Όλα αυτά διεκπεραιώνονται ηλεκτρονικά. Οι περισσότεροι ιδιοκτήτες επιχειρήσεων που δεν είναι κάτοικοι Εσθονίας απλώς αναθέτουν τη λογιστική και τις φορολογικές δηλώσεις σε Εσθονό λογιστή και αλληλεπιδρούν με την εταιρεία μέσω ψηφιακά υπογεγραμμένων εγκρίσεων.

Φορολογία όταν ο ιδιοκτήτης ζει στο εξωτερικό

Η εσθονική φορολογία εταιρειών λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο ανεξάρτητα από το πού ζει ο ιδιοκτήτης και το βασικό της πλεονέκτημα σας ακολουθεί: ο φόρος εισοδήματος εταιρειών επιβάλλεται μόνο όταν διανέμονται κέρδη — ουσιαστικά 0% φόρος επί των κερδών που παραμένουν στην εταιρεία και επανεπενδύονται και 22/78 του καθαρού ποσού (22% του ακαθάριστου μερίσματος) κατά τη διανομή. Δεν υποβάλλεται ετήσια δήλωση φόρου εισοδήματος εταιρειών για τα αδιανέμητα κέρδη, ενώ η εγγραφή στο καθεστώς VAT (κανονικός συντελεστής 24%) καθίσταται υποχρεωτική μόνο όταν ο φορολογητέος κύκλος εργασιών στην Εσθονία υπερβεί τα €40,000 μέσα σε ένα ημερολογιακό έτος.

Η επιφύλαξη που έχει πραγματική σημασία αφορά την άλλη πλευρά των συνόρων. Εάν διευθύνετε την εταιρεία από τη χώρα όπου ζείτε, η συγκεκριμένη χώρα μπορεί, βάσει των κανόνων της για τον τόπο άσκησης της πραγματικής διοίκησης, να θεωρήσει ότι η εταιρεία έχει εκεί τη φορολογική της κατοικία ή να διαπιστώσει ότι έχει δημιουργηθεί τοπικά μια μόνιμη εγκατάσταση. Το αν θα συμβεί αυτό εξαρτάται από τη φορολογική νομοθεσία της χώρας διαμονής σας και τη σύμβαση αποφυγής διπλής φορολογίας που έχει συνάψει με την Εσθονία — όχι από κάποια ενέργεια της Εσθονίας. Αυτό είναι το μοναδικό ζήτημα για το οποίο αξίζει περισσότερο να ζητήσετε επαγγελματική φορολογική συμβουλή πριν από τη σύσταση, ιδίως εάν είστε ιδρυτής σε δικαιοδοσία υψηλής φορολογίας και σκοπεύετε να είστε ο μοναδικός διευθυντής και ο μοναδικός εργαζόμενος της εταιρείας.

Τα μερίσματα που καταβάλλονται σε φυσικό πρόσωπο το οποίο δεν είναι κάτοικος Εσθονίας δεν υπόκεινται σε πρόσθετη παρακράτηση φόρου στην Εσθονία, αλλά ο δικαιούχος συνήθως τα δηλώνει στη χώρα της φορολογικής του κατοικίας.

Άνοιγμα επαγγελματικού τραπεζικού λογαριασμού εξ αποστάσεως

Συνήθως αυτό είναι εφικτό, αν και όχι πάντοτε σε μια παραδοσιακή εσθονική τράπεζα. Οι τοπικές τράπεζες τείνουν να απαιτούν αποδεδειγμένη σύνδεση με την Εσθονία και ενδέχεται να ζητήσουν συνάντηση με φυσική παρουσία. Στην πράξη, οι περισσότερες εταιρείες που λειτουργούν εξ αποστάσεως ανοίγουν επαγγελματικούς λογαριασμούς σε αδειοδοτημένες στην ΕΕ εταιρείες fintech και ιδρύματα πληρωμών (Wise, Revolut Business, Paysera και παρόμοια), τα οποία πραγματοποιούν διαδικτυακά την ένταξη εσθονικών εταιρειών που ανήκουν σε μη κατοίκους και παρέχουν EUR IBAN κατάλληλα για καθημερινές συναλλαγές. Πολλές επιχειρήσεις συνδυάζουν έναν λογαριασμό fintech για τις καθημερινές πληρωμές με έναν παραδοσιακό τραπεζικό λογαριασμό, τον οποίο προσθέτουν αργότερα, όταν η εταιρεία αποκτήσει ιστορικό δραστηριότητας.

Συμπέρασμα: Μία ερώτηση που πρέπει να απαντήσετε πρώτα

Η εσθονική νομοθεσία δεν θέτει κανένα εμπόδιο ανάμεσα σε εσάς και μια πλήρως εξ αποστάσεως εταιρεία στην ΕΕ: κανένας διευθυντής που να είναι κάτοικος Εσθονίας, κανένα ταξίδι, κανένα έντυπο έγγραφο. Οι πρακτικές διαδικασίες — ψηφιακές υπογραφές, πρόσωπο επικοινωνίας, ετήσια έκθεση — είναι απλές και οικονομικές. Η μία ερώτηση που αξίζει πραγματικά την προσοχή σας προτού ξεκινήσετε μια επιχείρηση στην Εσθονία είναι πώς θα αντιμετωπίσει η χώρα διαμονής σας μια εταιρεία την οποία διαχειρίζεστε από το σαλόνι του σπιτιού σας.

Εφόσον αυτό το ζήτημα έχει διευθετηθεί, η σύσταση διαρκεί ημέρες και όχι εβδομάδες: η υπηρεσία μας για σύσταση εταιρείας στην Εσθονία καλύπτει την εγγραφή, τη νομική διεύθυνση και το πρόσωπο επικοινωνίας σε ένα ενιαίο πακέτο, ενώ θα σας ενημερώσουμε εκ των προτέρων και με ειλικρίνεια εάν η περίπτωσή σας απαιτεί πρώτα φορολογική συμβουλή.

Στείλτε αίτημα

Συχνές ερωτήσεις