Son beş yılda Litvanya’da finans ve ödeme hizmetleri sektörü hızla gelişti; bugün ülke Avrupa’nın önde gelen fintech merkezlerinden biri olarak sağlam bir konuma sahiptir. Modern finansal teknolojiyi kripto paralar ve diğer blokzincir tabanlı ürünler olmadan düşünmek zordur; bu nedenle Litvanya da adım adım kripto para borsaları ve sanal varlık hizmet sağlayıcıları (VASP’ler) için Avrupa’nın başlıca merkezlerinden biri hâline gelmiştir.
Litvanya Cumhuriyeti Seiması, 30 Haziran 2022’de Kara Para Aklama ve Terörün Finansmanının Önlenmesine İlişkin Kanun’da (AML Kanunu) bir değişiklik paketi kabul etti. AML Kanunu değişikliklerinin amacı, sanal varlıklara ilişkin hukuki çerçeveyi düzenlemek ve kripto para hizmet sağlayıcıları için giriş eşiğini belirli ölçüde yükseltmektir; bunun ülkedeki kripto para borsası ve saklama hizmetlerinin kalitesini, şeffaflığını ve güvenilirliğini artırması beklenmektedir.
Her şeyden önce, değişiklikler sanal para birimi tanımını netleştirdi. Litvanya kara para aklamayı önleme hukukunda bu terim, tüm kripto paraları ve token türlerinin çoğunu kapsar ve aşağıdaki şekilde tanımlanır:
Sanal para birimi – AML Kanunu kapsamındaki tanım
Sanal para birimi, dijital değeri bulunan ancak para birimi veya para olarak hukuki statüsü olmayan, merkez bankası veya başka bir kamu kurumu tarafından yetkilendirilmeyen ya da garanti edilmeyen ve mutlaka bir para birimiyle bağlantılı olmayan; ancak kişi veya kuruluşlarca değişim aracı olarak kabul edilen ve elektronik yollarla devredilebilen, saklanabilen, satılabilen, değiştirilebilen, yatırımlarda ve ödemelerde kullanılabilen bir araçtır.
Litvanya’daki kripto şirketleri ve VASP’ler için yeni gereklilikler
AML Kanunu değişiklikleri ayrıca kripto varlık değişim ve saklama hizmetleri sunan kripto para şirketleri, yani her iki VASP kategorisi için de ek gereklilikler getirdi: sanal para birimi değişim işletmecileri ve saklama (emanetçi) cüzdan işletmecileri. Başlıca hükümler aşağıda yer almaktadır.
Litvanya’da bir kripto şirketinin yasal sermayesi
Litvanya Cumhuriyeti’nde kurulmuş ve sanal para birimi değişim işletmecisi ve/veya saklama cüzdanı işletmecisi olarak faaliyet göstermeyi amaçlayan bir tüzel kişinin, en az EUR 125,000 tutarında tescilli sermayeye sahip olması gerekir.
Litvanyalı bir VASP için yerel AML sorumlusu / MLRO
Sanal para birimi değişim işletmecisi ve/veya saklama cüzdanı işletmecisi olarak faaliyete başlayan bir tüzel kişi, Litvanya’da daimi ikamet eden üst düzey bir yöneticiye sahip olmalı ve kara para aklamayı önleme uyumundan sorumlu yerel bir AML sorumlusu (MLRO) atamalıdır.
Litvanya pazarına hizmet sunulması
Bir Litvanya VASP’si, hizmetlerini yalnızca başka bir ülkedeki müşterilere sunmamalı veya başka bir ülkenin pazarına, şirketin iş modeli temelinde Litvanya Cumhuriyeti’ndeki faaliyetlerinin şekli ve önemsiz sayılmasına yol açacak ölçüde odaklanmamalıdır.
Kripto şirketi yeni FNTT gerekliliklerine nasıl uyumlu hâle getirilir?
Litvanyalı VASP’leri denetleyen FNTT (Finansal Suç Soruşturma Servisi) bir geçiş dönemi belirledi. Litvanya’da 1 Kasım 2022’den önce kripto lisansı alan, yani sanal para birimi değişim işletmecisi ve/veya saklama cüzdanı işletmecisi olarak kaydolan kripto şirketleri, yeni gerekliliklere en geç 31 Aralık 2022’ye kadar uymalıdır; geçiş dönemi boyunca kısıtlama olmaksızın faaliyetlerine devam edebilirler.
Sermaye tescili
Bu yargı alanında faaliyet gösteren kripto para şirketleri, parayı şirketin cari hesabına yatırarak en az EUR 125,000 sermaye oluşturmalıdır; ardından sermaye artışı Litvanya Tüzel Kişiler Sicili’ne tescil edilmeli ve şirketin sicil kartında gösterilmelidir.
Litvanya şirketler hukuku, sermaye katkılarının aşamalı olarak yapılmasına izin verir: başlangıçta beyan edilen tutarın %25’i ödenir ve kalan %75 bir takvim yılı içinde ödenmelidir.
Yerel bir MLRO’nun işe alınması
Faaliyet hâlindeki tüm Litvanya kripto para borsaları ve saklama cüzdanı sağlayıcıları, en geç 31 Aralık 2022’ye kadar personellerine yerel bir AML sorumlusu / MLRO eklemeli, onunla iş sözleşmesi imzalamalı ve atamayı FNTT’ye bildirmelidir. Ekibimiz, yerel ikamet edenler arasından uyum fonksiyonunuz için nitelikli bir MLRO’nun bulunması ve işe alınması, iş ilişkisinin resmileştirilmesi, vergi makamı ve SODRA’ya kaydedilmesi ile FNTT’ye bildirim yapılması konularında İK desteği sağlayabilir.
FNTT gereklilikleri göz ardı edilirse ne olur?
Uyumsuzluğun sonuçları
31 Aralık 2022’ye kadar yeni AML Kanunu gerekliliklerini karşılamayan bir kripto şirketi, FNTT’nin sanal para birimi değişim işletmecileri ve/veya saklama cüzdanı işletmecileri listesinden çıkarılır ve 1 Ocak 2023’ten itibaren kripto hizmetleri sunma hakkını kaybeder.
Yeni FNTT gerekliliklerine uyum desteği
Uzmanlarımız, kripto projenizi uyarlamanıza ve kripto para şirketinizi yeni FNTT gereklilikleriyle uyumlu hâle getirmenize yardımcı olmaya hazırdır: sermayenin yatırılması ve tescili, nitelikli bir MLRO’nun bulunması ve işe alınması ile şirketin değiştirilmiş AML Kanunu’na uyum sürecinde ortaya çıkan diğer konuların çözülmesi.
Litvanya kripto projeleri için hâlâ cazip bir yargı alanı mı?
Evet. Litvanya, kripto odaklı faaliyetler ile kripto varlık değişim ve saklama hizmetleri için en elverişli ve verimli yargı alanlarından biri olmaya devam etmektedir; uzun süre de böyle kalması muhtemeldir.
Bunun nedeni, yerel kripto düzenlemesinin Avrupa’daki en basit, en açık ve en liberal düzenlemelerden biri olmaya devam etmesidir. AML Kanunu, kripto para piyasası katılımcılarına bir kripto şirketinin iç süreçlerini gereksiz yere ağırlaştıracak veya bürokratikleştirecek ek AML/KYC yükümlülükleri getirmez. Bu anlamda Litvanya’nın kripto varlıklara yönelik devlet politikası, AML/CFT mevzuatı ve FNTT uygulaması diğer Avrupa devletleri için bir referans noktası sayılabilir.
Yukarıda açıklanan değişiklikler — daha yüksek sermaye tutarı (gerekli EUR 125,000’in yalnızca %25’i başlangıçta ödenir) ve yerel bir MLRO’nun görevlendirilmesi (Litvanya’da çok sayıda nitelikli AML uzmanı vardır) — ne aşırı ne de külfetlidir; yerel kripto hizmetleri pazarındaki ortalama bir katılımcı bunları fazla zorluk çekmeden uygulayabilir.
Litvanya’da bir kripto şirketi kurmak ve VASP lisansı almakla ilgileniyorsanız veya Litvanya AML mevzuatındaki değişiklikler hakkında daha fazla bilgi edinmek istiyorsanız, lütfen telefon, e-posta veya web sitemizdeki geri bildirim formu aracılığıyla danışmanlarımızla iletişime geçin. Litvanya’daki kripto lisansı hakkında ayrıntılı bilgi web sitemizin ilgili sayfasında mevcuttur.
